آبان ۶م ۸۸

اختلال شخصیت

• اختلالات شخصیت
• شخصیت (personality) معمولاً بعنوان یک برچسب  تشخیص کلی برای رفتار قابل مشاهده فرد و تجارب درونی قابل بیان ذهنی او مورد استفاده قرار می گیرد.
• شخصیت تمامیت هر فرد را شامل می شود که هم جنبه های فردی و هم جنبه های اجتماعی او را نشان می دهد.و برخی از پیش بینی ها در مورد نحوه رفتار شخص در موقعیتهای خاص را مطرح می نماید.
• اختلال شخصیت : تجارب ذهنی پایدار و رفتاری که خارج از معیارهای فرهنگی بوده و به گونه ای انعطاف ناپذیر نافذ هستند , شروع آنها در نوجوانی یا اوان جوانی است , در طول زمان ثابت بوده و به ناخشنودی و اختلال        می انجامد.
• وقتی صفات شخصیتی انعطاف ناپذیر و ناسازگارانه بوده و اختلال کارکردی قابل ملاحظه یا ناراحتی ذهنی بوجود می آورد  اصطلاح اختلال شخصیت بکار برده می شود.
  سبب شناختی اختلالات شخصیت :
۱٫  عوامل ژنتیک : بهترین قرائن نقش عوامل ژنتیک در پیدایش اختلالات شخصیت از مطالعات اختلالات روانپزشکی در ۱۵۰۰۰ زوج دقلوی آمریکایی بر آمده است . که بر اساس آن  بین دوقلوهای یک تخمکی میزان ابتلا اختلالات چندین برابر  بیشتر از اختلالانت دوقلوهای دوتخمکی می باشد
• ۲٫  عوامل بیوشیمیایی :
• از جمله سطح بالای ترشح هورمونهای جنسی با احتمال پرخاشگری و رفتار جنسی همبستگی دارد.
• ۳٫ عوامل مربوط به روانکاوی :
اختلالات شایع روانپزشکی
اختلال شخصیت اسکیزوئید:
این اختلال در کسانی تشخیص داده می شود که عمری را در کناره گیری از اجتماع گذرانده اند , احساس ناراحتی آنها در روابط اجتماعی , درونگرایی و عواطف محدود و کند آنها قابل توجه است .
تشخیص :
• در مواجهه اولیه چنین فردی اگرچه لزوماً بطور آشکار خشک یا مضطرب نمی باشد لیکن ناراحت بنظر می رسد . ندرتاً تحمل تماس جسمی را دارد رفتارش بنحوی است که گویی از ابتدا منتظر پایان یافتن صحبت است . ممکن است عواطفش محدود , سرد یا بطور نامتناسبی جدی باشد . برای این افراد مشکل است که با فراغ بال و با خوشدلی رفتار کنند و کوشش او برای مزاح و بذله خام و نامتناسب است
ویژگی های بالینی :
• کناره گیری
• عدم دخالت در امور روزمره
• اهمیت ندادن به دیگران
• مردم گریز
• از روابط نزدیک ازجمله عضو یک خانواده بودن نه لذت می برد و نه تمایلی برای آن دارد.
• انجام فعالیت بصورت انفرادی
• عدم علاقه یا پایین بودن میل به رابطه جنسی
• بی تفاوت بون به انتقاد سایرین
• نداشتن دوست و محرم غیر از بستگان درجه یک
• ناتوانی در ابراز خشم
۲٫  اختلال شخصیت ضد اجتماعی :
• اختلال شخصیت ضد اجتماعی با اعمال ضد اجتماعی و جنائی مستمر مشخص است , اما معادل جنایتکاری نیست . بلکه ناتوان برای مطابقت با موازین اجتماعی است که شامل بسیاری از وجوه رشد نوجوانی و جوانی بیمار می گردد.
همه گیر شناسی :
• میزان اختلال شخصیت ضد اجتماعی ۳  درصد مردها و ۱ درصد در زن ها است. بیش از همه در نواحی فقیر نشین شهری و بین ساکنان متحرک این مناطق دیده می شود.
• شروع اختلال قبل از ۱۵  سالگی است.
• در بین زندانی ها میزان شیوع اختلال ممکن است تا ۷۵ درصد نیز برسد.
تشخیص :
• چنین افرادی ممکن است در مواجهه اولیه آسوده خاطر و قابل اعتماد بنظر برسند معهذا  در این روکش ( سلامت عقل ) تنش , خصومت , تحریک پذیری و خشم نهفته است که در آن بی ثباتی اظهاران فرد مشاهده می شود.
ویژگی های بالینی :
• ظاهر عادی و حتی فریبنده و راضی کننده مشاهده می شود
• دروغگویی و فریبکاری  مکرر , استفاده از نام های غیر واقعی , یا گوش بری برای نفع و لذت شخصی
• فرار از مدرسه و منزل
• دزدی
• نزاع
• سوء مصرف مواد و فعالیتهای غیر قانونی
• رفتار تکانشی و ناتوانی برای طرحریزی پیشاپیش
• بی احتیاطی نسبت به ایمنی خود و دیگران
• تحریک پذیری و پرخاشگری
• عدم احساس مسئولیت مستمر که با ناتوانی مکرر برای حفظ رفتار شغلی با ثبات یا احترام گذاردن به تعهدات مالی تظاهر می کند.
• فقدان احساس پشیمانی که با بی تفاوتی یا دلیل تراشی نسبت به آزار ؛ بدرفتاری یا دزدیدن مال دیگران تظاهر می کند.
• فقدان وجدان
۳٫ اختلال شخصیت مرزی :
• بیمار مبتلا به اختلال شخصیت مرزی در مرز میان اختلال اضطرابی و روانپریشی قرارگرفته و با بی ثباتی فوق العاده عاطفی – خلقی و رفتار و تجسم نفس مواجهه است این اختلال را اسکیزوفرن سرپائی نیز نامیده اند.
همه گیر شناسی :
•  تصور می شود این اختلال در ۱تا۲ درصد جمعیت وجود دارد و در زنها ۲  بار شایع تر از مردها است .
• در بستگان درجه یک مبتلایان میزان شیوع افسردگی , الکلیسم و سوء مصرف مواد بالاتر است.
ویژگیهای بالینی :
• نوسان خلق شایع است.
• رفتار بی نهایت قابل پیش بینی دارند.
• ماهیت دردناک زندگی آنها را می توان در اقدام های مکرر خودآزارانه مشاهده کرد.
• مهارت خارق العاده  برای به بازی گرفتن دیگران دارند.
• خشم شدید و نامتناسب یا اشکال در کنترل خشم
• حس وابستگی قوی
• بی مبالاتی های جنسی
• اختلال هویتی : بی ثباتی بارز و مستمر خود انگاره
• تهدید ” ژست ” یا رفتارهای انتحاری مکرر یا رفتار جرح خویشتن
• تفکر پارانوئی موقت وابسته به استرس یا علایم تجزیه ای شدید
• احساس پوچی مزمن
• روانپریشی زودگذر
۴٫ اختلال شخصیت نمایشی :
• با رفتار پر زرق و برق و نمایشی و برونگرا در اشخاص هیجانی و تحریک پذیر مشخص است . در کنار ظاهر    پر زرق و برق این افراد غالباً   ناتوانی برای برقراری وابستگی های  عمیق و دیرپا دارند. 
تشخیص :
• الگوی  نافذ هیجانزدگی و توجه طلبی که در اوایل بزرگسالی آغاز می شود.
• در برخورد  اولیه همکاری خوبی نشان می دهند.
• در رفتار ژستها  ,تقلیدها و حرکات رفتاری نامتناسب با سن و شخصیت مشاهده می شود.
• تاکید زیاد  و اغراق در کلام
• رفتار کلامی پر زرق و برق
• فاصله کم میان خنده و گریه  
ویژگی های بالینی :
• رفتار توجه طلبانه بارز که با مبالغه احساسات همراه بوده  و سعی می کنند هر چیزی را مهمتر از انچه واقعاً هست جلوه دهند.
• حملات کج خلقی و گریه و زاری در صورت عدم مورد توجه قرار گرفتن.
• رفتار اغواگرانه و برانگیزنده جنسی ( بیشتر اهل عشوه و لاس زدن هستند).
• هیجانات را بطور سطحی و با تغییرات سریع ابراز می کنند.
• مستمراً از ظاهر فیزیکی خود برای جلب توجه استفاده می کنند.
• تلقین پذیر می باشند.
• روابط آنها سطحی است .
۵٫ اختلال شخصیت خود شیفته :
• افراد مبتلا به اختلال شخصیت خود شیفته با احساس عمیق اهمیت شخصی , احساسات خود بزرگ بینی و به نوعی بی نظیر بودن مشخص هستند.
ویژگی های بالینی :
• احساس خود بزرگ بینانه مبنی بر مهم بودن خود دارند.
• اشتغال ذهنی با تخیلات موفقیت , قدرت ع استعداد , درخشندگی , زیبایی و عشق ایده آل
• نیازمند تمجید افراطی
• اعتقاد به استثنایی و خاص بودن و اینکه تنها افراد خاص او را درک می کنند.
• احساس صاحب استحقاق بودن یا شایستگی و انتظارات غیر منطقی برای مدارای خاص و مطلوب یا موافقت با توقعات خود را دارد.
• در روابط بین فردی استثمارگر است .
• فاقد هم حسی
• غالباً نسبت به دیگران حسادت می ورزد یا معتقد است دیگران حسودی او را می کنند.
• نگرش یا رفتارهای خودخواهانه و  پر نخوت نشان می دهد.
۶٫اختلال شخصیت پارانوئید:
• شخصیت پارانوئید با سوءظن دیرپا و عدم اعتماد به مردم مشخص هستند. این افراد مسئولیت احساسات خود را نپذیرفته و آن را به دیگران نسبت می دهند . این اختلال در برگیرنده نامطلوب ترین انواع منش ها است که در زندگی روزمره با آن برخورد می شود – آدم متعصب , کلکسیونر مدارک , بی عدالتی , همسری که حسادت بیمارگونه دارد و شخصی که وسواس مرافعه و منازعه دارد.
ویژگی های بالینی :
• بدون دلیل کافی ؛ ظن دارد که دیگران از او سوء استفاده می کنند یا فریبش می دهند.
• بدون دلیل کافی وفاداری و قابلیت اعتماد  دوستان و بستگان خود را زیر سئوال قرار می دهد.
• در اعتماد بر دیگران مردد است چون می ترسد از اطلاعات او بر علیه خودش استفاده کنند.
• در اشارات و  اتفاقات خوش خیم , معانی تحقیر آمیز و تهدید کننده می بیند. 
• مدام کینه می ورزد , یعنی تحقیر و بی اعتنایی و اهانت را نمی بخشد.
• حملاتی بر رفتار و شخصیت خود برداشت می کند که برای دیگران روشن نیست , پاسخ خشمگینانه و حمله متقابل سریع است.
• سوء ظن مکرر , بدون پایه , نسبت به همسر یا شریک جنسی